Algorytmy i funkcjonalności programu memoQ

Prawdopodobnie jesteś już użytkownikiem innego programu wspomagającego tłumaczenie i rozumiesz korzyści, jakie płyną z ponownego wykorzystania Twoich zasobów tłumaczeniowych, takich jak pamięci tłumaczeniowe, bazy terminologiczne.  Teraz chciałbyś wykorzystać je jeszcze lepiej niż dotychczas.

memoQ oferuje Ci następujące narzędzia, które przyczyniają się do osiągnięcia tego celu:

Pamięć tłumaczeniowa: Pamięć w programie memoQ jest skonstruowana w taki sposób, że rozpoznaje kontekst. memoQ może też zachować kilka tłumaczeń tego samego segmentu, a jednocześnie wskaże Ci lepszy wynik – tzw. dopasowanie tłumaczenia w 101% – jeżeli sam segment oraz jego kontekst jest identyczny z tłumaczeniem wcześniej zapisanym w pamięci. Kontekst zdefiniowany jest domyślnie jako segment poprzedzający i następujący po danym segmencie. W przypadku plików Excel lub XML, możesz powiązać kontekst z zawartością poprzedniej kolumny, tagu lub atrybutu. Jest to szczególnie przydatne na przykład w przypadku katalogów lub lokalizacji oprogramowania.
Wykorzystanie wcześniej tłumaczonych dokumentów: Zamiast tworzyć pamięci tłumaczeniowe, możesz korzystać bezpośrednio z już przetłumaczonych dokumentów dwujęzycznych. W ten sposób uzyskujesz więcej informacji na temat aktualizacji dokumentów i łatwiej zarządzasz segmentami tłumaczenia.
Tworzenie konkordancji: memoQ może wyszukać w pamięci tłumaczeniowej dowolny segment, w którym występują określone słowa bądź wyrażenia. Możesz posługiwać się dzikimi kartami i narzucać pożądaną kolejność słów, albo korzystać z konkordancji jak z wyszukiwarki.
Automatyczne tworzenie konkordancji: Jak ujął to użytkownik programu Roberto Savelli po wprowadzeniu omawianej funkcji – To tak, jakby grać w grę komputerową ze stale włączonym trybem cheat mode. – Dzięki funkcji automatycznego tworzenia konkordancji uzyskujesz informacje o tłumaczonych wcześniej wyrażeniach składających się z wielu wyrazów, a więc nie musisz pamiętać, co masz w pamięci tłumaczeniowej.
Fragmentacja segmentów w pamięci tłumaczeniowej: Jeżeli przetłumaczysz krótki segment i potwierdzisz to tłumaczenie wprowadzając je do pamięci tłumaczeniowej, a następnie przeniesiesz się do dłuższego segmentu zawierającego ten krótki segment, wówczas memoQ zaproponuje Ci przetłumaczony fragment, który będziesz mógł wstawić do tłumaczenia. Na przykład, jeżeli przetłumaczyłeś wyrażenie „fragmentacja segmentów w pamięci tłumaczeniowej” w nagłówku tego akapitu – tłumacząc bieżące zdanie, miałbyś już gotowe dopasowanie.
Dopasowanie par segmentów: Alignment jest metodą tworzenia/powiększania pamięci tłumaczeniowych na podstawie przetłumaczonych tekstów dostępnych w dwóch plikach – w dokumencie napisanym w języku źródłowym i w dokumencie przetłumaczonym na język docelowy. Najczęściej od tej czynności zaczynamy wykonywanie nowego tłumaczenia. W większości narzędzi wspomagających tłumaczenie, przed tłumaczeniem nowych dokumentów mamy dopasowane wszystkie możliwe pary segmentów, łącznie z tymi, które nigdy nie będą użyte. W programie memoQ czynność ta wykonywana jest w siatce tłumaczeniowej, dzięki czemu wyeliminowana zostaje konieczność osobnego jej wykonywania na etapie poprzedzającym tłumaczenie. Alignment wykonywany jest w sposób całkowicie automatyczny, ale zarazem zostaje zachowana możliwość interwencji użytkownika w celu osiągnięcia jak najlepszych rezultatów. Ponieważ memoQ uczy się na podstawie stosowanych przez Ciebie reguł, dopasowujesz tylko te pary segmentów, które występują w tłumaczonych dokumentach, oszczędzasz nawet godziny pracy i szybciej możesz zabrać się za samo tłumaczenie. Wystarczy wskazać, na których plikach chcesz wykonać tę operację, a program zrobi za Ciebie resztę.
Baza terminologiczna: Baza terminów w programie memoQ jest łatwa w obsłudze (nowe terminy można dodawać jednym kliknięciem), ale zarazem niezwykle użyteczna. Baza dobrze radzi sobie z problemem przedrostków i końcówek fleksyjnych, tak więc automatycznie wyszukuje terminy, nawet jeżeli forma, w jakiej pojawiają się one w tłumaczonym dokumencie, jest inna. Wraz z terminami w bazie można przechowywać obrazy, informacje gramatyczne, przykłady użycia i inne dane, np. dowolną ilość synonimów, a także terminy zakazane. Podczas tworzenia bazy terminologicznej w programie memoQ, w języku polskim przedrostki i końcówki fleksyjne oddzielamy od rdzeni znakiem gwiazdki, np. ATT INTERWERS Agencj*a Tłumaczeń Technicznych. Ten zabieg pozwoli na wyszukanie i użycie w tekście nazwy naszego biura tłumaczeń w każdym przypadku deklinacji.
Wielojęzyczne dokumenty odniesienia: Wielu tłumaczy korzysta z opcji wyszukiwania w celu odnalezienia informacji w stworzonych przez siebie dokumentach jednojęzycznych. memoQ robi to automatycznie w dowolnych dokumentach dodanych do projektu.
Zdefiniowane schematy tłumaczeniowe (auto-translatables): Użytkownik może określić wzorce, które będą automatycznie tłumaczone przez program. Typowe zdefiniowane schematy tłumaczeniowe to np. daty, liczby, przeliczenia jednostek. Można także samemu zdefiniować schematy tłumaczeniowe w zależności od swoich potrzeb.
Nietłumaczone wyrażenia (non-translatables): Możesz wskazać wyrażenia, które nie będą tłumaczone. Na przykład nazwa agencji NASA prawdopodobnie nie będzie tłumaczona w większości języków.
Scalanie fragmentów (fragment assembly): memoQ może automatycznie podstawiać terminy, zdefiniowane schematy tłumaczeniowe, nietłumaczone wyrażenia i fragmenty pochodzące z pamięci tłumaczeniowej oraz podpowiadać użytkownikowi w pełni przetłumaczone segmenty. Jest to funkcja szczególnie użyteczna w przypadku wykazów bądź katalogów itp., które charakteryzują się dużą ilością krótkich segmentów.
Segmentacja w oparciu o pamięć tłumaczeniową: Ty i twoi tłumacze możecie dowolnie łączyć i dzielić segmenty w lokalnych projektach memoQ w celu optymalizacji wpisów przechowywanych w pamięci tłumaczeniowej. W chwili gdy dostajesz do przetłumaczenia nową wersję dokumentu i musisz zaktualizować wcześniej zrobione tłumaczenie, segmentacja nowego dokumentu będzie oparta na określonych zasadach, podobnie jak w każdym innym narzędziu wspomagającym tłumaczenie. memoQ daje Ci nawet coś więcej – możesz podtłumaczyć (pre-translate) nowy dokument, a wtedy program korzystając z segmentów zachowanych w pamięci tłumaczeniowej automatycznie wykona operację łączenia i dzielenia segmentów w identyczny sposób, jak robiłeś to wcześniej. Dzięki temu nie musisz wykonywać pracy związanej z przygotowaniem pliku – a więc w lepszym stopniu wykorzystujesz posiadane materiały.

Wymienione algorytmy zwiększają ilość informacji, jakie możesz ponownie wykorzystać dzięki programowi memoQ. Możliwości oferowane przez program w tym zakresie są równe lub lepsze od tych, jakie dają inne narzędzia tłumaczeniowe. Wszystkie opisane funkcje są dostępne zarówno w projektach realizowanych lokalnie, jak i sieciowo (online).

Co zyskujesz dzięki memoQ?

  1. Pamięci tłumaczeniowe rozpoznające kontekst oraz wykonywanie segmentacji w oparciu o pamięć tłumaczeniową pozwolą na osiągnięcie powtarzalności procesów i w przypadku aktualizacji tłumaczenia wyeliminują konieczność przygotowywania plików.
  2. Automatyczne tworzenie konkordancji i korzystanie z fragmentów segmentów zachowanych w pamięci tłumaczeniowej pozwala na lepsze wykorzystanie informacji w pamięci tłumaczeniowej niż samo dopasowanie pamięci tłumaczeniowej.
  3. Automatyczne tworzenie konkordancji i baz terminologicznych pozwala na zachowanie pełnej jednolitości tłumaczonych tekstów.
  4. Oferowana przez memoQ unikalna funkcja dopasowywania par segmentów „w tle” pozwala oszczędzić nawet 90% kosztów związanych z wykonywaniem tej operacji metodą tradycyjną; ponadto nie musisz kojarzyć segmentów, które nie zawierają danych potrzebnych do bieżącego tłumaczenia.
  5. W przypadkach tłumaczenia często aktualizowanych dokumentów i elastycznej lokalizacji, bezpośrednie wykorzystanie już przetłumaczonych dokumentów dwujęzycznych ułatwia zarządzanie przetłumaczona treścią i w ten sposób podnosi jakość przetłumaczonego dokumentu.
  6. Technika „przybliżonego” (rough) dopasowywania par segmentów pozwala zaoszczędzić do 80% kosztów związanych z wykonywaniem tej operacji.
  7. Scalanie fragmentów to rodzaj tłumaczenia maszynowego, które sprawdza się w przypadku prostych, krótszych segmentów. Korzystając z programu memoQ możesz być absolutnie pewny, że możesz bez dodatkowej weryfikacji zatwierdzać segmenty wskazane jako identyczne. Możesz wyłączyć te segmenty z zakresu tłumaczenia. Inne narzędzia tłumaczeniowe mogą wskazać Ci dokładne dopasowania w przypadkach, gdy tłumaczone segmenty nie są w pełni identyczne.

Biuro Tłumaczeń ATT INTERWERS korzysta z opisanych wyżej algorytmów i funkcjonalności programu memoQ i zaleca ten program do stosowania tłumaczom, z którymi współpracuje – szczególnie w przypadku dużych, wieloosobowych projektów tłumaczeniowych z ograniczonym czasem realizacji, zarządzanych sieciowo przez koordynatora z Działu Weryfikacji Językowej.